لزوم سپری شدن نصف از مدت حبس

 

نظام آزادي مشروط در قانون مصوب 92 دستخوش تغييرات عمده‌اي شده است از جمله اينكه در قانون پيشين صدور حكم آزادي مشروط در تمام مجازات‌هاي حبس مصداق داشته و شروط استفاده محكوم از اين نظام اين بوده است كه براي بار اول مرتكب جرم شده و معادل نصف مجازات را تحمل كرده باشد؛ اما در قانون مجازات مصوب 92 اين روش تغيير كرده و مقرر شده كسي مستحق استفاده از نظام آزادي مشروط است كه در حبس‌هاي تعزيري بيش از ۱۰ سال نصف كيفر و در ساير موارد يك سوم آن را تحمل كرده باشد.

در وضعیت کنونی محکومان به حبس ابد حق استفاده از آزادی مشروط را ندارند. در این خصوص، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه به شماره 11/7-15/1/1381 این نظر را تایید می نماید. زیرا حبس ابد مادام العمر بوده و مقید به مدت معینی نیست و لذا نمی توان نصف آن را تعیین کرد بنابر این در مورد محکومان به حبس ابد آزادی مشروط متصور نمی باشد، مگر اینکه قانون گذار به طور صریح بیان کند.

2-1-1-2-  شرایط مرتبط با مرتکب

برای تحقق آزادی مشروط، مرتکب باید دارای شرایطی باشد که شرایط شامل برخورداری از حسن اخلاق، عدم تکرار جرم در آینده و جبران ضرر و زیان مدعی خصوصی خود می باشد[1].

 1- لزوم برخورداری از حسن اخلاق

محکوم می بایست در طول  دوران محکومیت از خود حسن اخلاق و رفتار نشان دهد .کسی مستحق آزادی مشروط است که از رفتار و اخلاق خوبی در طول مدت اجرای حبس برخوردار باشد .(بند الف ماده ۵۸ قانون جدید و بند ۱ ماده ۳۸ قانون قدیم) قانون گذار از این طریق خواسته محکوم در دوران حبس آمادگی لازم جهت بازگشت به جامعه را در خود ایجاد نماید. البته هیچگاه نباید به ظواهر زندانیان که در جهت نیل به آزادی در حفظ اخلاق و رفتار خود می کوشند اکتفا کرد[2].

داشتن حسن اخلاق ، اماره ای بر آن است که ادامه مجازات ، ضرورتی ندارد زیرا حسن اخلاق اثری است که از مجازات به دست آمده است . اخلاق نیکو صفتی اکتسابی است اما اکتساب آن چندان آسان نیست که بتوان در مدت کوتاه حبس بدان دست یافت اما همین قدر هم که محکوم علیه به خود سختی داده و تجربه مثبت می آموزد با ارزش است و زمینه ای برای زندگی مناسب در آینده می شود[3].

[1] – نوربها، رضا، همان، ص 135

 

[2] – اردبیلی، محمد علی، همان، ص 352

[3] – زراعت، عباس، همان، ص 303

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

تحولات نظام آزادی مشروط در حقوق ایران با تاکید بر قانون جدید مجازات اسلامی